Breaking News
Home / Trí Thức / Lịch sử tòa dinh thự đang tranh chấp: Vua Mèo và 150.000 Franc

Lịch sử tòa dinh thự đang tranh chấp: Vua Mèo và 150.000 Franc

Dinh thự Vua Mèo tại xã Sà Phìn (Đồng Văn, Hà Giang) được xây từ thời Vương Chính Đức. Theo tư liệu từ gia đình, ông Chính Đức sinh năm 1865, được người H’Mông gọi là Vàng Dúng Lùng. Gia cảnh nghèo khó, ông phải lang thang nay đây mai đó kiếm kế sinh nhai.

Vương Chính Đức tham gia vào tổ chức Hươu nai của người H’Mông ở Đồng Văn để chống lại quân Cờ Đen (Trung Quốc). Quá trình chiến đấu, Vương Chính Đức được người H’Mông suy tôn làm thủ lĩnh, gọi là Vua H’Mông, hay Vua Mèo.

Dinh thự được xây dựng trên mảnh đất của “bậc anh kiệt”

vua mèo, quyền sử dụng dinh thự, dinh thự họ vương,

Vua Mèo Vương Chính Đức. (Ảnh: Internet)

Để xây dựng tòa dinh thự ở Sà Phìn, năm 1890 Vương Chính Đức cho mời thầy địa lý người Hán tên là Trương Chiếu tìm địa điểm. Sau khi đi khắp Đồng Văn, cuối cùng Trương Chiếu chọn Sà Phìn làm nơi dựng nhà. Thầy địa lý giải thích giữa thung lũng Sà Phìn nổi lên một quả đồi hình con rùa, xung quanh là núi cao bao bọc. Xây nhà trên lưng con rùa sẽ giàu sang phú quý suốt đời.

Sau lưng quả đất hình con rùa là dãy núi hình ghế tựa, có đất để co duỗi chân. Bên phải, bên trái đều có núi cao. Đằng trước có hai núi tượng trưng cho văn, võ đứng hầu. Sau hai quả núi là một dãy núi chắn ngang như rồng uốn lượn. Trương Chiếu kết luận “đây là mảnh đất ở của bậc anh kiệt”.

Tòa dinh thự khởi công năm 1898 đến 1903 thì khánh thành. Tổng kinh phí hết khoảng 15.000 đồng bạc hoa xòe (năm 1930, một đồng bạc hoa xòe bằng 10 Franc của Pháp). Khu dinh thự được xây kiểu pháo đài phòng thủ. Xung quanh được bao bọc bởi lớp tường đá dày 60-70 cm, cao 2 m, có nhiều lỗ châu mai. Phía sau nhà có 2 lô cốt kiên cố. Khi thầy địa lý chọn xong, Vương Chính Đức giao cho cụ Hoàng – mưu sĩ người kinh gốc Nam Định và ông Cử Chúng Lù – người phụ trách đội quân người H’Mông của Vương Chính Đức nghiên cứu, phác họa tòa nhà trên mảnh đất. Vương Chính Đức mời người Hán ở tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) là Tống Bách Giao thầu, thiết kế và thi công. Tống Bách Giao lấy người Hồi ở huyện Tuyên Uy, tỉnh Vân Nam để thiết kế và thi công.

Nhà thiết kế theo kiểu của người Hán, lò sưởi kiểu Pháp, tảng đá kê chân cột hình quả thuốc phiện. Hoa văn gỗ trong nhà cũng có hình hoa, quả thuốc phiện – mặt hàng buôn bán chính khiến Vương Chính Đức giàu nhất vùng thời đó.

Dinh thự là nơi chiêu mộ hiền sĩ

Dinh thự vua Mèo có ảnh hưởng kiến trúc của 3 nền văn hóa: Trung Quốc, người Mông và Pháp, do một người thợ quê gốc Nam Định thiết kế. Ngôi nhà có 4 nhà ngang, 6 nhà dọc, được chia thành tiền dinh, trung dinh và hậu dinh có 64 buồng được xây 2 tầng tường bằng đá xanh, mái vách bằng gỗ thông và ngói làm từ đất nung. Lối dẫn vào nhà được làm bằng những phiến đá hoa cương có chạm khắc nhiều hoa văn, mái nhà cong, uống lượn, mái cổng được làm bằng gỗ lợp ngói âm dương, trạm khắc tinh xảo, nhiều hoa văn.

Trước cửa tiền dinh có hai câu đối: “Gia tích thiện hiền nhân xuất nhập. Môn phong lưu quý khách vãng lai” (Nhà quý hiền, người vào ra. Cửa phong lưu, khách lui tới). Năm 1938, Pháp xóa bỏ chế độ người H’Mông tự quản và yêu cầu Vương Chính Đức sửa lại câu đối nhằm không cho ông chiêu hiền, nạp sĩ.

Khu Tiền dinh là nơi ở của lính canh, lính hộ vệ và nô tì. Trung dinh và Hậu dinh là nơi ở, làm việc của thành viên trong gia tộc họ Vương. Lúc ban đầu, toàn bộ gỗ được dùng trong ngôi nhà đều là gỗ thông đá. Nhưng kể từ khi trở thành tài sản của Nhà nước, tất cả các vật liệu gỗ của ngôi nhà đã bị thay đổi khoảng 60% bằng gỗ lim và gỗ nghiến.

vua mèo, quyền sử dụng dinh thự, dinh thự họ vương,

Câu đối: “Gia tích thiện hiền nhân xuất nhập. Môn phong lưu quý khách vãng lai”. (Ảnh: Internet)

Sân giữa tiền dinh có tấm biển sơn son thếp vàng với dòng chữ Hán: “Biên chính khả phong” (Chính quyền biên cương vững mạnh), được nhà Nguyễn mang từ Huế ra gắn cho dinh thự Vương Chính Đức vào năm Khải Định thứ 13 cùng thẻ bài ngà voi và mũ áo tấn phong cho ông làm quan triều đình.

Hai dãy nhà hai tầng bên phải và trái là nơi ăn ở của các thủ lĩnh, mưu sĩ, tổng quản, người giúp việc cho Vương Chính Đức. Nhà chính tiền dinh có phòng ngủ, phòng ăn, tiếp khách của gia đình Vương Chí Sình, con út Vương Chính Đức. Tầng 2 là nơi tiếp khách của Vương Chính Đức.

vua mèo, quyền sử dụng dinh thự, dinh thự họ vương,

Hiên dinh thự được lợp ngói ống trang trí hoa văn hình chữ “thọ”. (Ảnh: hachi8)

vua mèo, quyền sử dụng dinh thự, dinh thự họ vương,

Dinh thự với kiến trúc độc đáo. (Ảnh: Internet)

vua mèo, quyền sử dụng dinh thự, dinh thự họ vương,

(Ảnh: Internet)

Tường bảo vệ bên ngoài được xây cao vút, có quân lính bảo vệ nên khó có thể đột nhập từ bên ngoài, cách mỗi đoạn tường lại được bố trí các lỗ châu mai và chòi canh để bảo đảm sự an toàn cho cả khu dinh thự. Phía sau dinh thự có một bể chứa nước rất lớn có thể tích 300 m3 được xây dựng toàn bộ bằng đá, thiết kế hứng nước mưa từ trên các dãy nhà xuống. Do nằm trong vùng thường xuyên khô hạn nên ngày nay chiếc bể nước này là nguồn cung cấp nước chính cho nhân dân ở Xà Phìn.

vua mèo, quyền sử dụng dinh thự, dinh thự họ vương,

Tường bảo vệ bên ngoài. (Ảnh: Hachi8)

Theo ông Vương Duy Bảo, trước khi mất, ông Vương Chính Đức chia tòa dinh thự ở Sà Phìn thành ba phần. Tiền dinh do cháu đích tôn Vương Quỳnh Sơn quản lý. Trung dinh do con thứ ba Vương Chí Chư quản lý. Hậu dinh do con út Vương Chí Sình quản. Việc này có sự chứng giám của các đầu dòng, đầu họ người H’Mông.

Hiện vật dụng còn sót lại gắn với cuộc đời của Vương Chính Đức là tấm phản đặt ở dãy nhà ngang trong cùng của hậu dinh và bể nước đục bằng đá khối đặt tại sân hậu dinh. Tấm phản là nơi để Vương Chính Đức hút thuốc phiện cùng khách.

Cháu nội Vua Mèo kêu cứu vì bị tước quyền sử dụng tòa dinh thự

Nhà họ Vương đã sinh sống ở dinh thự này hơn một thế kỷ, tuy nhiên thời gian gần đây, chính quyền tỉnh Hà Giang lại biến mảnh đất này thành tài sản công.  UBND tỉnh Hà Giang đã cấp sổ đỏ cho Phòng Văn hóa Thông tin huyện Đồng Văn sử dụng lâu dài mảnh đất gắn liền với tòa dinh thự họ Vương từ năm 2012.

Đáp lại sự việc này, ngày 21/7 vừa qua, ông Vương Duy Bảo đã gửi thư đến Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đề nghị trả lại mảnh đất gắn với tòa dinh thự hơn 100 tuổi của họ Vương. Ông Bảo bày tỏ bức xúc và cho rằng việc tước đoạt quyền sử dụng đất gắn với tòa dinh thự họ Vương của gia đình ông là bất hợp lý và sai luật vì dòng họ Vương đã sinh sống ở đó hàng trăm năm nay.

Ông Bảo là cháu nội của ông Vương Chí Sình (1886-1962), người con trai thứ hai và cũng được coi là người kế nghiệp vua Mèo Vương Chính Đức (1865-1947). Tuy nhiên theo các tài liệu lịch sử, Chức vua Mèo cũng không được chính quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa công nhận kể từ cuối thập niên 1940.

Kiến nghị của ông Vương hiện đang chờ xử lý.

>>>Miếu nổi Phù Châu hơn 300 năm lặng lẽ nơi góc khuất Sài Gòn

Bình Minh (t/h)


Source link

Bình luận

About admin

Check Also

Cơn lốc vật chất tối đang tiến về Trái đất hé lộ nguồn gốc của sự sống

Cơn lốc vật chất tối đang tiến về Trái đất hé lộ nguồn gốc của sự sống – TinhHoa.Net

 Gần đây, các nhà khoa học đã quan sát được cơn bão vật chất tối, thứ …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *